Mantelzorg-Zelfzorg: Hoe doe je dat? 

Wij staan allen voor de enorme uitdaging om zolang mogelijk thuis en zelfredzaam te blijven. DAnsichtkaart-algemeen-voorzijdeat willen we ook: eigen regie zolang als het kan! Maar hoe doe je dat, als je gezondheid minder wordt? Je hebt immers geen verstand van alle hulpvragen die op je af komen. Er komen zoveel hulpvragen op je af.

Voorgeschiedenis

Samen Beter Thuis werd in 2014 als stichting opgericht tijdens een drie jaar durende pilot die werd afgerond op 1 november 2016. De pilot, gericht op meer ondersteuning van zelfzorg, ontstond vanuit de dagelijkse praktijkervaringen van mantelzorgers en zorgontvangers van praktijk Beter Thuis fysiotherapie & ergotherapie in Oss. U kunt de rapportages kun u teruglezen in het archief: partners en rapportages pilot»  Kartrekkers in deze pilot waren een groep enthousiaste, bij de dagelijkse praktijk betrokken zorgprofessionals. Zij voelden met elkaar de urgentie om mantelzorgers en zorgontvangers toe te rusten, om op eigen kracht de zorg ter hand kunnen nemen. De inzet was om goede, praktische zorgkennis en informatie op een open platform Samen te delen voor een Beter Thuis.

Niet zorgen ‘voor’, maar zorgen ‘dat’: positieve gezondheid

Het is belangrijk dat zorgprofessionals goed op de hoogte zijn van de mogelijkheden van Samen Beter Thuis. Een voorwaarde om een kanteling in de zorg te realiseren, is dat kennis van professionals beschikbaar komt voor de ondersteuning van de zorg thuis. Die kennis moet op maat, online en offline, gratis en laagdrempelig beschikbaar zijn.
De mantelzorger kan op een zelf gekozen tijdstip video-instructies bekijken om te leren hoe hij of zij het beste een zorgontvanger kan begeleiden. Dit betekent meer eigen regie, meer zelfvertrouwen en minder mentale en lichamelijk belasting.

Tijdens de pilot bleek dat er een behoefte is bij organisaties en gemeenten om de mantelzorg beter te kunnen vinden, om de zorg thuis te kunnen “versterken,  verlichten en verbinden” .
Dit was de aanleiding voor de ontwikkeling van online cursusaanbod voor mantelzorg en zelfzorg.
Organisaties en gemeenten kunnen met de online trainingen een concreet instrument bieden aan medewerkers, vrijwilligers, mantelzorgers en zelfzorgers (patiënten) om zelfhulp te faciliteren. Bijzonder is, dat deelnemers van de online cursussen, bekend worden door het bewijs van deelname met een unieke code. Hierdoor worden ‘gezond gedrag’ en ‘positieve gezondheid’ inzichtelijk, en kan zelfzorg worden getraceerd en gewaardeerd.
Kijk via deze link voor meer informatie over ons aanbod voor organisaties en gemeentes».

Wat onderscheidt Samen Beter Thuis van andere platforms?

Zorgprofessionals delen kennis via digitale kanalen, maar dat is niet openbaar toegankelijk.  Hoe moet een mantelzorger die een naaste wil verzorgen aan zijn zorgkennis komen en weten of de kennis die hij vindt wel goed is? Daarnaast ontbreekt het de mensen die thuis voor elkaar willen zorgen, de tijd en kennis om goed te kunnen zoeken naar een antwoord op de vele hulpvragen. Een hiaat, aldus mantelzorgers, zelfzorg en zorgprofessionals. Er was tot nog toe geen  integraal digitaal aanbod van praktische video-instructies, om samen zo lang mogelijk zelfredzaamheid te kunnen blijven. Dankzij de pilot kon hiervoor een eerste brug worden geslagen. Met hulp van klankbordgroepen van zorgprofessionals, zelfzorgers en mantelzorgers werd goede beschikbare informatie gezocht en ontwikkeld. Gedurende de pilot 2014-2016 zijn 129 instructievideo’s rond praktische vragen over mobiliteit en zorg» in eigen beheer gemaakt en werd een videobibliotheek ingericht in een YouTube kanaal» met ruim 600 voor zelfzorg geselecteerde instructie video’s.
Daarnaast wordt via informatiebuttons» verwezen naar goede bestaande websites/platforms voor mantelzorg en zelfzorgondersteuning. In 2017 kon dankzij een innovatiesubsidie van de gemeente Oss worden begonnen met de ontwikkeling van webinars: lessen op internet. Webinar-internetles tips & trucs gebruik rollator».
Dankzij de gemeente Haaren (NB) kon worden begonnen met beeldfragmenten uit de dagelijkse praktijk. Beelden uit de dagelijkse praktijk»
Een sponsorsubsidie van VGZ in 2018 was de aanzet voor de ontwikkeling van de e-learning».

 ‘Zorgen moet je niet maken, zorgen moet je doen’(Loesje)

Door de werkwijze van Samen Beter Thuis is het voor mensen zonder kennis van zorg (informele zorgverleners zoals familie, buren, vrienden, vrijwilligers) mogelijk om informatie, die hulpvragen kan oplossen, op maat en herhaald te bekijken.

De gebruiker kijkt via een web app op tablet of smartphone». Via de deelknop in de YouTube filmpjes kan de informatie makkelijk met elkaar worden gedeeld. Zo worden mantelzorgers en zorgontvangers als gelijkwaardige partners in zorg ondersteund en wordt hun waarde (van ruim 6 miljard euro!) gewaardeerd.

De kanteling in het denken over de mogelijkheden van het hulpproces is hard nodig voor een verantwoorde en menswaardige transitie in de zorg. Het delen van kennis en waarden en samenwerking ‘door de lijnen heen’ werd tijdens de pilot door veel partijen gewaardeerd, maar is financieel een hele uitdaging. Het verkokerde gezondheidssysteem werkt contraproductief voor een uitrol van innovatie van zorg en voor preventie en ondersteuning van zelfredzaamheid. Het vinden van houdbare verdienmodellen bleek gedurende de pilot niet haalbaar. Daarom werd in februari 2017 besloten om de stichting op te heffen en is Samen Beter Thuis voortgezet als zelfstandige bedrijfsvorm door de oprichtster van het platform en ex-voorzitter van de stichting,  Marian Fonville.

Het maatschappelijk rendement van het platform Samen Beter Thuis en de waardering  (>3miljoen views en >3000 YouTube abonnees) van gebruikers door de ervaren steun, is evident.
Het biedt een uitdaging aan organisaties en overheden om bottom up innovaties als deze mee te ondersteunen en verder te helpen met doorontwikkeling op te schalen.  Laten we het samen doen en maatschappelijk verantwoord ondernemen!  Samen Beter Thuis biedt u een kant-en-klaar product en dat bespaart u veel ontwikkeltijd. Bekijk ons aanbod»
Tijdens de bijeenkomsten en interviews met klankbordgroepen van mantelzorgers en zorgontvangers gaven zij aan welke andere wensen zij nog hebben. Wij hebben de ambitie om verdere ontwikkeling hiervan te steunen en te integreren: helpt u ons met onze Ambities en wensen»  te realiseren?

De afgelopen jaren hebben we veel mooie podia gekregen om te vertellen over Samen Beter Thuis. Kijk hiervoor bij Samen Beter Thuis in de pers». Daarnaast presenteerden we op de geriatriedagen 2016 in ‘s Hertogenbosch» en op het jubileumcongres 2015 van de Nederlandse Vereniging fysiotherapie in de geriatrie» We gaven vele lezingen voor o.a. huisartsenopleiding, Masteropleiding geriatriefysiotherapie, thuiszorgorganisaties, buurthuizen, welzijnswerkers, seniorenverenigingen, innovatiebijeenkomsten (Health Holland), KBO’s, wijkteams en stonden op diverse beurzen.

Het logo dat in een ontwerpwedstrijd in 2014 gekozen werd door zorgontvangers, mantelzorgers en zorgprofessionals bij oprichting van S@men Beter Thuis, symboliseert de pijlers voor samenwerking:

“help zelfzorg in kracht door kennisoverdracht”